باتوجه به مصوبه شماره 35/دش مورخ 15/6/72 شورايعالي اداري كه سبب ايجاد تغييراتي در وظايف سازمان زمين شهري گرديد. نام اين سازمان به سازمان ملي زمين و مسكن تغيير يافت و اساسنامه آن در سال 1375 اصلاح گرديد. براساس اين اصلاحيه سازمان ملي زمين و مسكن شركتي است سهامي با مدت نامحدود و وابسته به وزارت مسكن و شهرسازي كه داراي شخصيت حقوقي و استقلال مالي بوده و طبق قانون تجارت، اساسنامه و مقررات مربوط به شركتهاي دولتي اداره مي شود.اجراي قانون زمين شهري، تدوين برنامه هاي بخش مسكن و بسترسازي براي اجراي برنامه ها از طريق الگوسازي، سرمايه گذاري به طور مستقل يا با مشاركت بخش عمومي و خصوصي، تحصيل وام و مشاركت در ايجاد كارخانه هاي تهيه مصالح ساختماني از جمله اهداف اين سازمان به شمار مي آيند.

سازمان مجری ساختمانها و تاسيسات دولتی و عمومی،بزرگترين سازمان تخصصی در احداث ساختمانهای دولتی و عمومی در کشوراست که به منظور تمرکزسياست گذاری،مديريت و هماهنگی توسعه وبهينه سازی،افزايش کيفيت،کاهش زمان اجرا و قيمت تمام شده جهت تهيه و اجرای طرحهای ساختمانی و تاسيساتی دولتی و عمومی و عمران شهری در سراسر کشور،به عنوان يکی از سازمان های وابسته به وزارت مسکن و شهرسازی فعاليت می نمايد

شرکت مادر تخصصی عمران و بهسازي شهري به عنوان يكي از سازمان هاي فني، اجرايي و مديريتي وزارت مسكن و شهرسازي با رسالت تجديد حيات شهري و نيل به شهر پايدار و مشاركتي در سال 1376 تاسيس گرديد. توسعه دروني با برنامه ريزي و مديريت بهينه استفاده از ظرفيت ها و پتانسيل هاي موجود شهري و مورد نياز آتي در محدوده قانوني شهرها، هويت بخشي و احياي معماري و شهرسازي ايراني - اسلامي از طريق اصلاح سيماي شهر به منظور با شكوه سازي محيط زندگي شهري، ساماندهي و انتظام بخشي به فعاليتها، جمعيت و فضا در جهت ايجاد تعادل اقتصادي، اجتماعي و كاركردي در فضاهاي زندگي بافت هاي شهري و نهايتا ارتقا كيفيت محيط شهري از جمله مهمترين اهداف سازمان است.

شركت عمران شهرهاي جديد (مادر تخصصي) شركتي است دولتي وابسته به وزارت مسكن وشهرسازي و مركز آن در تهران بوده و داراي شركتهاي وابسته (زيرمجموعه) مي باشد و مي تواند در صورت لزوم و حسب مورد با تصويب مجمع عمومي، به منظور ايجاد شهرهاي جديد در كشور وفق مقررات مربوط، شركت يا شركت هاي وابسته (زيرمجموعه) تاسيس و يا از طريق ايجاد شعب يا نمايندگي اقدام نمايد. شركت وكليه شركت هاي وابسته (زيرمجموعه) داراي شخصي حقوقي و استقلال مالي بوده و طبق اين اساسنامه اداره مي شوند.  

انديشه ايجاد «مركز تحقيقات ساختمان و مسكن» در قالب پروژه عمراني سازمان ملل متحد «UNDP» از سال 1350 شكل گرفت. و تا سال 1352 كه مركز رسماً فعاليت خود را آغاز نمود، وظيفه تحقيق و پژوهش در زمينه ساختمان و مسكن، توسط «دفتر مطالعات و معيارهاي ساختماني» وزارت مسكن و شهرسازي وقت به انجام مي‌رسيد. كه در سال 1350، براساس توافقنامه بين وزارت مسكن و شهرسازي و UNDP اين وظيفه به مركز واگذار گرديد. در سال 1352، پس از اتمام علميات ساختماني واحد اداري- مالي، آزمايشگاههاي فيزيك و شيمي مصالح مركز تحقيقات ساختمان و مسكن، فعاليتهاي خود را رسماً آغاز نمود.
اساسنامه پيشنهادي مركز در سال 1356، به تصويب مجلس رسيد و از آن زمان مركز داراي شخصيت سازماني مستقل گرديد و به عنوان يكي از سازمانهاي وابسته به وزارت مسكن و شهرسازي به وظايف تعيين شده در اساسنامه مبادرت مي‌ورزد.
ا

در پي فرمان حضرت امام در 21 فروردين 1358 و افتتاح حساب 100 و توجه عموم  به اين امر مهم بنياد مسكن انقلاب اسلامي در بيست وپنجم ارديبهشت ماه فعاليت خود را آغاز كرد. اساسنامه بنياد در تاريخ هفدهم آذرماه سال 1366 به تصويب مجلس شوراي اسلامي رسيدو طبق آن وظايفي بر عهده اين نهاد گذارده شده است.

مركز مطالعاتي و تحقيقاتي شهرسازي و معماري وابسته به وزارت مسكن و شهرسازي بر اساس اهداف و وظايف خود به عنوان يك مجموعه برنامه‌ريز، متفكر و اطلاع رسان در زمينه معماري و شهرسازي تاسيس گرديده تا هماهنگ كردن، متمركز ساختن و اجراي برنامه‌هاي مطالعاتي و تحقيقاتي در زمينه شهرسازي و معماري كشور و تهيه ضوابط، معيارها و آيين نامه‌هاي مربوطه، همچنين انجام راهنمايي‌هاي لازم در تهيه و اجراي طرحهاي شهرسازي و معماري متناسب با نيازهاي كشور را هدايت نمايد.